لرزش فرمان خودرو یکی از نشانههایی است که بهتر است نادیده گرفته نشود. گاهی علت این مشکل ساده است و با بالانس چرخها برطرف میشود، اما در بعضی موارد، لاستیک، رینگ، سیستم ترمز، جلوبندی یا قطعات فرمان نیاز به بررسی دارند.
وقتی فرمان خودرو میلرزد، نباید فقط خود فرمان را عامل مشکل دانست. ارتعاش ممکن است از چرخها یا بخشهای مختلف خودرو ایجاد شود و از طریق سیستم فرمان به دست راننده منتقل شود.
به همین دلیل، شرایطی که لرزش در آن اتفاق میافتد، برای تشخیص اهمیت زیادی دارد.
در این مطلب بررسی میکنیم چرا فرمان خودرو میلرزد، چه عواملی باعث لرزش فرمان خودرو میشوند، چرا این مشکل گاهی در سرعت بالا یا هنگام ترمز ظاهر میشود و برای رفع آن چه اقداماتی باید انجام داد.
لرزش فرمان خودرو نشانه چیست؟
وقتی فرمان خودرو میلرزد، معمولاً یک ارتعاش از مجموعه چرخ، لاستیک، سیستم تعلیق، ترمز یا فرمان به کابین منتقل شده است. بنابراین نمیتوان فقط با مشاهده لرزش، یک قطعه مشخص را مقصر دانست.
برای پیدا کردن علت، به شرایط بروز مشکل توجه کنید:
- لرزش از چه سرعتی شروع میشود؟
- در سرعت پایین هم وجود دارد؟
- هنگام ترمز گرفتن بیشتر میشود؟
- با شتابگیری ایجاد میشود؟
- خودرو به یک سمت کشیده میشود؟
- همراه لرزش صدای تقتق یا کوبش شنیده میشود؟
- مشکل بعد از برخورد با چاله یا جدول شروع شده است؟
- پاسخ این موارد کمک میکند محدوده بررسی مشخصتر شود.
علتهای اصلی لرزش فرمان خودرو
۱. بالانس نبودن چرخها
بالانس نبودن چرخها یکی از دلایل رایج لرزش فرمان خودرو است. اگر وزن در اطراف مجموعه رینگ و لاستیک به شکل یکنواخت توزیع نشده باشد، با افزایش سرعت ارتعاش بیشتری ایجاد میشود. در این حالت ممکن است در سرعتهای پایین مشکل چندان محسوس نباشد، اما در یک محدوده مشخص از سرعت، لرزش روی فرمان افزایش پیدا کند.
افتادن وزنه بالانس، تغییر وضعیت لاستیک یا نصب نامناسب چرخ میتواند تعادل مجموعه را برهم بزند.
راهکار:
چرخها را با دستگاه مناسب بالانس کنید. اگر منشأ مشکل عدم تعادل چرخ باشد، اصلاح بالانس معمولاً میتواند لرزش را کاهش دهد یا برطرف کند.
۲. خرابی یا آسیب لاستیک
لاستیک ممکن است از نظر ظاهری سالم به نظر برسد اما دچار آسیب داخلی یا تغییر شکل شده باشد. ساییدگی نامنظم، برآمدگی دیواره، پارگی و فرسودگی شدید از مواردی هستند که میتوانند باعث لرزش شوند.
اگر فرمان خودرو میلرزد و این مشکل بعد از عبور از چاله یا برخورد با جدول ایجاد شده است، وضعیت لاستیکها را با دقت بیشتری بررسی کنید.
راهکار:
سطح آج و دیواره لاستیکها را بررسی کنید. وجود برآمدگی یا تغییر شکل غیرطبیعی میتواند نشانه آسیب باشد و بهتر است قبل از ادامه رانندگی با سرعت بالا، توسط متخصص بررسی شود.
۳. تاب داشتن یا آسیب دیدن رینگ
ضربه شدید به چرخ میتواند رینگ را تغییر شکل دهد. گاهی این آسیب با نگاه معمولی قابل تشخیص نیست، اما هنگام حرکت باعث برهم خوردن تعادل چرخ میشود. در چنین شرایطی لرزش فرمان ممکن است بعد از یک ضربه یا برخورد با مانع شروع شود.
راهکار:
رینگ باید از نظر تاب و میزان انحراف بررسی شود. بسته به شدت آسیب، تعمیر یا تعویض رینگ ممکن است لازم باشد.
۴. مشکل در سیستم ترمز
اگر در حالت عادی لرزشی احساس نمیکنید اما هنگام فشردن پدال ترمز، فرمان خودرو میلرزد، سیستم ترمز یکی از قسمتهایی است که باید بررسی شود.
دیسک ترمز، لنت، کالیپر و سایر اجزای مرتبط میتوانند در ایجاد این حالت نقش داشته باشند. بنابراین نباید فقط بر اساس یک علامت، یک قطعه را بدون بررسی مقصر دانست.
راهکار:
سیستم ترمز از نظر وضعیت دیسک، لنت و عملکرد کالیپر بررسی شود. اگر لرزش هنگام ترمز واضح است، بررسی این بخش را به تأخیر نیندازید.
۵. فرسودگی قطعات جلوبندی و فرمان
قطعاتی مانند سیبک، طبق، بوشها، میل فرمان و سایر اجزای سیستم تعلیق و فرمان، نقش مهمی در کنترل حرکت چرخها دارند.
ایجاد لقی یا فرسودگی در این قطعات میتواند علاوه بر لرزش فرمان خودرو، باعث صدای کوبش، ناپایداری یا تغییر رفتار خودرو شود.
اگر فرمان خودرو میلرزد و همزمان صدای غیرعادی، لقی یا احساس ناپایداری دارید، جلوبندی و سیستم فرمان باید با دقت بیشتری بررسی شوند.
راهکار:
قطعات از نظر لقی، شکستگی، پارگی بوشها و میزان فرسودگی بررسی شوند. تعویض قطعه بدون تشخیص علت اصلی، روش مناسبی برای رفع مشکل نیست.
۶. تنظیم نبودن زوایای چرخ
تنظیم نبودن زوایای چرخ بیشتر با کشیده شدن خودرو به یک سمت، قرار نگرفتن صحیح فرمان و ساییدگی نامنظم لاستیکها مشخص میشود.
این مشکل با بالانس چرخ تفاوت دارد؛ بنابراین اگر بعد از بالانس همچنان لرزش فرمان باقی ماند، بررسی زوایای چرخ نیز میتواند ضروری باشد.
راهکار:
اگر خودرو به یک سمت کشیده میشود یا لاستیکها به شکل نامتقارن ساییده شدهاند، زوایای چرخ بررسی و در صورت نیاز تنظیم شوند.
چرا فرمان خودرو در سرعت بالا میلرزد؟
اگر فرمان خودرو میلرزد و این حالت با افزایش سرعت بیشتر میشود، مجموعه چرخ و لاستیک از اولین قسمتهایی است که باید بررسی شود.
بالانس نبودن چرخ، آسیب لاستیک و تاب داشتن رینگ از علتهای مهم این وضعیت هستند.
اگر مشکل بعد از برخورد با چاله یا جدول ایجاد شده باشد، بررسی جلوبندی و سیستم تعلیق نیز اهمیت پیدا میکند.
توجه کنید که فقط سرعت مهم نیست؛ زمان شروع لرزش و تغییر شدت آن با افزایش یا کاهش سرعت نیز اطلاعات ارزشمندی برای عیبیابی فراهم میکند.
چرا فرمان هنگام ترمز گرفتن میلرزد؟
اگر در حرکت عادی فرمان خودرو لرزش ندارد اما هنگام ترمز گرفتن ارتعاش ایجاد میشود، سیستم ترمز باید در اولویت بررسی قرار گیرد.
مشکلات مربوط به دیسک، لنت یا کالیپر میتوانند در این حالت نقش داشته باشند. در صورت نیاز، وضعیت چرخ و قطعات جلوبندی نیز باید بررسی شود.
بنابراین لرزشی که فقط هنگام ترمز ظاهر میشود، الزاماً به معنای بالانس نبودن چرخ نیست.
چرا فرمان هنگام شتابگیری میلرزد؟
لرزش هنگام شتابگیری با لرزشی که فقط در سرعت بالا ایجاد میشود یکسان نیست.
بسته به نوع خودرو و سیستم انتقال قدرت، قطعاتی مانند پلوس، اجزای انتقال نیرو، دستهموتور و برخی قسمتهای مرتبط با چرخها ممکن است نیاز به بررسی داشته باشند.
اگر لرزش فرمان خودرو فقط هنگام فشردن پدال گاز ایجاد میشود و با برداشتن پا از روی آن کاهش پیدا میکند، این موضوع را هنگام مراجعه به تعمیرکار حتماً توضیح دهید.
اگر لرزش فرمان بعد از عبور از چاله ایجاد شد چه کنیم؟
اگر بلافاصله بعد از برخورد با چاله یا جدول متوجه شدید فرمان خودرو میلرزد، بهتر است مشکل را فقط به بالانس نسبت ندهید.
در این شرایط موارد زیر باید بررسی شوند:
- سلامت لاستیک
- تاب یا آسیب رینگ
- قطعات جلوبندی
- تنظیم زوایای چرخ
- وجود لقی در قطعات فرمان و تعلیق
اگر ضربه شدید بوده یا لاستیک نشانهای از آسیب دارد، بهتر است از رانندگی با سرعت بالا خودداری شود تا وضعیت خودرو مشخص شود.
آیا رانندگی با فرمان لرزان خطرناک است؟
شدت و علت لرزش فرمان خودرو تعیین میکند که ادامه رانندگی تا چه اندازه ایمن باشد.
لرزش خفیف ممکن است ناشی از یک مشکل ساده در چرخ و لاستیک باشد؛ اما لرزش شدید یا ناگهانی، لقی فرمان، کشیده شدن خودرو، صدای غیرعادی یا آسیب قابل مشاهده لاستیک را نباید نادیده گرفت.
اگر احساس میکنید کنترل خودرو مثل قبل نیست، در اولین محل امن توقف کنید و از ادامه حرکت غیرضروری خودداری کنید تا خودرو بررسی شود.
برای رفع لرزش فرمان چه کاری انجام دهیم؟
- برای پیدا کردن علت، بهتر است بررسی از موارد سادهتر شروع شود:
- فشار باد و وضعیت ظاهری لاستیکها بررسی شود.
- لاستیکها و رینگها از نظر آسیب بررسی شوند.
- بالانس چرخها کنترل شود.
- در صورت وجود علائم، زوایای چرخ بررسی شوند.
- اگر لرزش هنگام ترمز ایجاد میشود، سیستم ترمز بررسی شود.
- در صورت وجود صدا یا لقی، جلوبندی و سیستم فرمان بررسی شوند.
- اگر لرزش فقط هنگام شتابگیری رخ میدهد، سیستم انتقال قدرت نیز بررسی شود.
این روش از تعویض تصادفی قطعات جلوگیری میکند و احتمال پیدا کردن علت واقعی را افزایش میدهد.
چه زمانی باید از متخصص کمک گرفت؟
اگر علت لرزش فرمان خودرو مشخص نیست یا شدت آن افزایش پیدا کرده است، بهتر است خودرو توسط فرد متخصص بررسی شود.
بهخصوص در شرایط زیر بررسی را به تأخیر نیندازید:
- لرزش شدید یا ناگهانی
- شروع مشکل بعد از برخورد شدید با چاله یا جدول
- وجود برآمدگی یا آسیب در لاستیک
- لقی محسوس فرمان
- کشیده شدن خودرو به یک سمت
- صدای غیرعادی همراه با لرزش
- کاهش محسوس پایداری خودرو
اگر خودرو به دلیل نقص فنی امکان حرکت ایمن ندارد، استفاده از خدمات امداد خودرو اصفهان میتواند برای بررسی یا جابهجایی خودرو در محل مناسب باشد.
جمعبندی
لرزش فرمان خودرو یک عیب مشخص نیست؛ بلکه نشانهای است که میتواند از بخشهای مختلف خودرو ناشی شود. بالانس نبودن چرخها، آسیب لاستیک یا رینگ، مشکلات سیستم ترمز، فرسودگی جلوبندی و ایرادات مربوط به فرمان و انتقال قدرت از مهمترین مواردی هستند که باید بررسی شوند.
اگر فرمان خودرو میلرزد، شرایط بروز مشکل اهمیت زیادی دارد. لرزشی که فقط در سرعت بالا احساس میشود، الزاماً همان علتی را ندارد که هنگام ترمز گرفتن یا شتابگیری ایجاد میشود.
بنابراین به جای تعویض حدسی قطعات، ابتدا علائم را دقیق بررسی کنید و سپس بخش مرتبط را عیبیابی کنید. در صورت شدید بودن لرزش یا وجود علائم هشدار، ایمنی را در اولویت قرار دهید.
پرسشهای متداول
آیا بالانس نبودن چرخها باعث لرزش فرمان خودرو میشود؟
بله. خارج شدن مجموعه رینگ و لاستیک از حالت تعادل یکی از علتهای رایج **لرزش فرمان خودرو** است و معمولاً در سرعتهای بالاتر بیشتر احساس میشود.
چرا فرمان خودرو هنگام ترمز گرفتن میلرزد؟
اگر فرمان خودرو میلرزد و این حالت فقط هنگام ترمز گرفتن اتفاق میافتد، سیستم ترمز، بهویژه دیسک، لنت و کالیپر، باید بررسی شود.
آیا لاستیک خراب میتواند باعث لرزش فرمان شود؟
بله. ساییدگی نامنظم، برآمدگی، تغییر شکل یا آسیب داخلی لاستیک میتواند موجب لرزش شود.
بعد از افتادن در چاله فرمان شروع به لرزش کرده است؛ علت چیست؟
ممکن است رینگ، لاستیک، قطعات جلوبندی یا تنظیم زوایای چرخ تحت تأثیر ضربه قرار گرفته باشند. بهتر است قبل از رانندگی با سرعت بالا، خودرو بررسی شود.
آیا با وجود لرزش فرمان میتوان رانندگی کرد؟
اگر فرمان خودرو میلرزد و لرزش شدید یا ناگهانی است یا همراه با لقی فرمان، صدای غیرعادی، کشیده شدن خودرو یا آسیب لاستیک مشاهده میشود، ادامه رانندگی میتواند خطرناک باشد.
نوشتن دیدگاه